งานเลี้ยงอาหารกลางวันวันเล่นเรือ(Luncheon of the Boating Party)

enlarge picture

เมษายน 1882 มีการจัดนิทรรศการครั้งที่ 7 ของจิตรกรกลุ่มสัจนิยม(เรียลลิซม์)และกลุ่มอิมเพรสชั่นนิสท์อิสระ โดย ดือรองด์-รืล (นักธุรกิจผู้เพิ่งจะฟื้นฐานะจากวิกฤตเศรษฐกิจภายหลังสงคราม)เอเย่นต์ของศิลปินกลุ่มนี้ เขาได้นำภาพของเรอนัวร์ไปแสดงถึง 25 ภาพ รวมทั้งภาพ Luncheon of the Boating Party(งานเลี้ยงอาหารกลางวันวันเล่นเรือ)และภาพทิวทัศน์ในกรุงเวนิส ในปี 1883 ดือรองด์-รืล ได้จัดแสดงภาพของเรอนัวร์โดยเฉพาะ ณ ห้องภาพใหม่ของเขาที่ถนน แมเดอแลน ที่มาของภาพเขียนผลงานศิลปะที่ผู้คนนิยมชมชอบมากที่สุดทั่วโลกนี้ เกิดขึ้นในฤดูร้อน คศ.1880 บรรดาแขกเหรื่อต่างมาชุมนุมกันที่ภัตตาคารฟูร์แนส บนเกาะแห่งหนึ่งกลางแม่น้ำแซน นอกกรุงปารีส คนเหล่านี้จะกลายเป็นอมตะด้วยฝีมือของจิตรกรแนวอิมเพรสชั่นนิสม์นาม ปิแยร์ โอกุสต์ เรอนัวร์

อัลฟงส์ ฟูร์แนส จูเนียร์ ผู้มีหุ่นล่ำบึ้ก ไว้หนวดเครา เป็นคนจัดการเรื่องบริการเรือเช่าของภัตตาคารฟูร์แนส บิดาของเขาเปิดกิจการร้านอาหารบนเกาะชาตูเมื่อราวปี 1860 ปัจจุบันส่วนหนึ่งของเกาะนี้ได้รับการขนานนามว่าเกาะจิตรกรอิมเพรสชั่นนิสม์ ในสมัยศตวรรษที่ 19 เกาะเล็กเกาะน้อยในแม่น้ำแซนเป็นแหล่งพักผ่อนหย่อนใจของผู้พิสมัยการว่ายน้ำและพายเรือ ซึ่งเป็นกีฬาแปลกใหม่ของยุคนั้น ทั้งยังมีงานรื่นเริง งานเต้นรำ การแข่งเรือใบ การแสดงคอนเสิร์ต และงานเลี้ยงอาหารค่ำกลางแจ้งอีกด้วย
กวีและนักเขียนเป็นพวกแรกๆที่ค้นพบดินแดนหรรษาเหล่านี้ แต่กลุ่มที่สร้างสีสันตระการตาให้กับสถานที่แห่งนี้มากที่สุดก็คือ กลุ่มศิลปินอิมเพรสชั่นนิสม์และจิตรกรอื่นๆ เป็นต้นว่า โกลด์ โมเน่,เอ็ดการ์ เดอ กาส์,แมรี่ คัสแซตต์ จิตรกรชาวอเมริกัน และเรอนัวร์ ครั้งหนึ่งเรอนัวร์กล่าวว่า"คุณตามหาผมได้ทุกเมื่อที่ร้านฟูร์แนส ผมว่าที่นั่นมีผู้คนสวยงามละลานตาให้ผมวาดภาพมากมาย"

อาลีน ชาร์โกต์ วัย 21 นั่งข้างฟูร์แนส เธอสวมหมวกฟางที่ตกแต่งอย่างฉูดฉาดและเป็นหนึ่งใน"ผู้คนสวยงามละลานตา"ที่เรอนัวร์ค้นพบ สาวบ้านนอกร่าเริงผู้นี้มีอายุอ่อนกว่าเขาถึง 18 ปี เธอแต่งงานกับเรอนัวร์สิบปีต่อมา อาลีนติดสอยห้อยตามเรอนัวร์ตั้งแต่สมัยที่เขายังยากจนอยู่ในกรุงปารีสจวบจนมีชีวิตที่ค่อนข้างสุขสบายในเมืองกาญส์ ทั้งคู่มีลูกชายด้วยกันสามคน ซึ่งสองคนได้รับบาดเจ็บในสงครามโลกครั้งที่ 1





สตรีผู้หนึ่งกำลังยืนเท้าแขนด้วยท่าทางครุ่นคิด อาจจะเป็น อัลฟงซีน ฟูร์แนส น้องสาวของอัลฟงส์ เธออายุ 34 ปี ลูกค้าร้านอาหารของครอบครัวเธอชอบเรียกเธอว่า"อัลฟงซีนผู้น่ารัก" เธอแต่งงานกับหนุ่มปารีสเมื่ออายุ 18 ปี แล้วก็กลายเป็นม่ายตั้งแต่ยังสาว อัลฟงซีนครองความเป็นม่ายตลอดชีวิตที่ไม่เป็นสุขนัก เธอสิ้นเนื้อประดาตัวเนื่องจากลงทุนซื้อพันธบัตรรัสเซีย ต่อมาครอบครัวฟูร์แนสก็ค่อยๆแตกแยก อัลฟงซีนตายอย่างสิ้นไร้ไม้ตรอกในวัย 91
อาจเป็นได้ว่าในช่วงชีวิตที่ตกต่ำนั้น อัลฟงซีนยังชีพอยู่ได้ด้วยภาพวาดบางภาพที่เรอนัวร์มอบให้แก่ครอบครัวฟูร์แนส เมื่อครั้งที่เขายังเป็นจิตรกรไส้แห้งและไม่มีใครรู้จัก ฌอง เรอนัวร์ แต่งบทสนทนาระหว่างพ่อของเขากับครอบครัวนี้ไว้ว่า
     ครอบครัวฟูร์แนส"ตกลงคุณยกภาพทิวทัศน์ที่คุณวาดให้เรานะ"
     เรอนัวร์"ผมขอเตือนจากใจจริงว่าไม่มีใครอยากได้ภาพนี้หรอก"
     ครอบครัวฟูร์แนส"แล้วยังไงล่ะ เราก็ต้องหาอะไรมาปิดรอยด่างบนผนังอยู่ดีนั่นแหละ"
     เรอนัวร์"ถ้าผู้รักงานศิลปะทั้งหลายจะชอบทำอย่างนี้บ้างก็คงจะดีหรอก"
แล้วภาพวาดที่เรอนัวร์มอบให้ครอบครัวฟูร์แนสก็กลายเป็นสมบัติมีค่ามหาศาล
บุรุษผู้หันหลัง มองไม่เห็นใบหน้าค่าตาในภาพคือ บารอน ราอูล บาร์บิเอร์ นักการทูต ผู้ช่วยรวบรวมบุคคลมาเป็นแบบทั้ง 14 คน

ปอล โลต นักหนังสือพิมพ์ก็เป็นมิตรอีกผู้หนึ่งที่สนใจตามจีบผู้หญิงมากกว่าเรื่องวาดภาพ(คนไว้เครา สวมหมวกฟางและใส่เสื้อยืดแขนยาวลายทาง กลางภาพเล็กขวามือ) โลตกำลังตามจีบ ฌอน ซามารี ดารานำหญิงวัย 23 ปี เธอกล่าวถึงเรอนัวร์ว่า"เขาไม่ใช่คนประเภทที่จะแต่งงานด้วย เขาแต่งงานกับผู้หญิงทุกคนที่เขาวาดด้วยพู่กันของเขา" ซ้ายมือของโลตกับซามารี คือ เออแชน ปิแอร์ เลส์แตรงกูซ ข้าราชการที่มีนิสัยแผลงๆ เล่ากันว่าครั้งหนึ่งเขาเคยสะกดจิตเพื่อนคนหนึ่ง แล้วสั่งให้แก้ผ้าเดินไปตามถนน




นางแบบยอดนิยมอีกผู้หนึ่งคือ อองแชล เธอนั่งทอดสายตาผ่านแก้วไวน์อยู่ถัดจากชายนิรนามที่โต๊ะมุมสุด(นักวิชาการบางคน เชื่อว่าสตรีผมแดงน่าจะเป็นอองแชล และคนนี้ต่างหากที่เป็น แอลลอง อองเดร) อองแชล รู้จักกับเรอนัวร์ที่สตูดิโอชั่วคราวในถิ่นอันธพาลแห่งหนึ่งของกรุงปารีส เธอเป็นหญิงสาวอีกคนที่อุทิศตนให้เขา
ข้างหลัง อองแชล คือแขกรับเชิญอีก 2 คน คือ ชาร์ล เอฟรูสซ์ นักสะสมภาพวาดอิมเพรสชั่นนิสม์ เขากำลังคุยอยู่กับ ฌูล ลาฟอร์กู เลขาส่วนตัวของเขา หมวกทรงสูงเป็นทางการของเอฟรูสซ์ดูจะขัดกับสถานที่ แต่ในฐานะนายธนาคารผู้มั่งคั่งเขาเพียงแค่นำแฟชั่นชาวกรุงจากปารีสมาเฉิดฉายที่นี่เท่านั้น

กุสตาฟ กายบอตต์ ชายหนุ่มผู้สวมเสื้อยืดคอกลมไม่มีแขน เขาอยู่ในตำแหน่งที่เด่นของภาพ เข้าใจว่าคงเป็นเพราะเขาเป็นเพื่อนที่สนิทเป็นพิเศษกับเรอนัวร์ กายบอตต์เป็นจิตรกรอิมเพรสชั่นนิสซ์เช่นกัน เขาเคยกล่าวว่า"ถ้าภาพวาดของเรอนัวร์แขวนในห้องนั่งเล่นห้องใด ผมหวังว่าสักวันหนึ่งผลงานของผมจะคู่ควรพอจะแขวนไว้ในทางเดินเข้าห้องนั่งเล่นห้องนั้น"
บุรุษหนุ่มผู้นำสมัยที่เดินโฉบเฉี่ยวอยู่ใกล้ๆ กาย บอตต์ เป็นนักหนังสือพิมพ์ชื่อ มักชีโอโล มีสุภาพสตรีผู้หนึ่งนั่งอยู่ในกลุ่มด้วย เธอสวมหมวกสวยหรูคลุมผมสีแดงไว้ เธอน่าจะเป็น แอลลอง อองเดร ดาราสาวผู้เป็นนางแบบคนโปรดของจิตรกรอิมเพรสชั่นนิสม์







แล้วในที่สุดเกาะเล็กๆสุดแสนวิเศษกลางแม่น้ำแซนนี้ก็คราคร่ำไปด้วยผู้คน จนกระทั่งปี 1978 ภัตตาคารฟูร์แนส อยู่ในสภาพใกล้พังเต็มที ประชาชนชาวเกาะร่วมกับรัฐบาลฝรั่งเศสและกลุ่มผู้รักศิลปะระดมกำลังกันเข้ากู้อาคารที่จวนเจียนจะถูกทุบทิ้งแห่งนี้ ในเดือนพฤศจิกายน ปี 1990 ภัตตาคารฟูร์แนสก็มีโอกาสต้อนรับแขกที่เฉลียงอันเลื่องชื่อ ภายใต้กันสาดลายทางสีสดใสอีกครั้ง
กว่าศตวรรษมาแล้วที่เรอนัวร์เขียนจดหมายเล่าให้เพื่อนคนหนึ่งฟังว่า"ฉันจากชาตูไปไม่ได้หรอกตอนนี้ เพราะยังวาดภาพไม่เสร็จ แวะมากินข้าวด้วยกันสักมื้อสิ ไม่มีที่ไหนน่าอยู่เท่าที่นี่อีกแล้ว" คำเชิญของเรอนัวร์ยังคงต้อนรับทุกคน ในฤดูร้อนของทุกปีเกาะแห่งนี้จะมีเทศกาลรื่นเริงด้วยเสียงดนตรี งานเต้นรำ และผู้คนในเครื่องแต่งกายย้อนยุค ส่วนภาพวาด"งานเลี้ยงอาหารกลางวัน วันเล่นเรือ"ของเรอนัวร์เองยังคงเชิญชวนให้ผู้คนแวะไปชมกันที่ห้องแสดงภาพชุดงานสะสมของ ฟิลิปส์ ในกรุงวอชิงตัน ดี.ซี.




"สำหรับผมนั้น ภาพจะต้องมีอะไรบางอย่างที่น่าชื่นใจ
น่ายินดี และสวยงาม ครับ...ต้องสวยงามด้วย
ในโลกนี้มีอะไรที่ไม่น่าชื่นใจอยู่มากพอแล้ว
จนเราไม่น่าจะผลิตมันขึ้นมาอีก"


Pierre-Auguste Renoir 1841-1919
หนังสืออ้างอิง
David Stewart,Reader's Digest,สรรสาระ(ฉบับภาษาไทย),บ.รีดเดอร์ส ไดเจสตท์(ประเทศไทย)จำกัด,กรกฎาคม 2540
กิติมา อมรทัต,เรอนัวร์:ลีลาชีวิตอันรื่นรมย์,The Great Impressionist,สนพ.คุณพ่อ,สิงหาคม 2544
ภาพประกอบ
Download Now Vol.17,CD-ROM,บ.มีเดียมาเนีย จำกัด,มีนาคม 2544


[ Home ] [ Renoir's Nudes ] [ Le Moulin De La Galette ]